in ,

ŞAŞIRTICIŞAŞIRTICI İLGİNÇİLGİNÇ

İletişimde alımlama: Siyahi bir ailenin sokağınızdan ev alması üzerine evinizin değeri nasıl düşer?

Siyahi bir ailenin sokağınızdan ev alması üzerine evinizin değeri nasıl düşer? İletişimde alımlama aşaması neden önemlidir?

Kitle iletişim araçları tarafından gönderilen mesajların etkinliği üzerine bir değerlendirme yapabilmek için, iletişim sürecinin alımlama aşamasında neler olup bittiğini bilmemiz gerekir. İletişimde alımlama aşaması neden önemlidir? Uyarılar ve onları algılayış biçimlerimiz nasıl işler?

Bilim insanları Levine, Chein ve Murphy, 1942 yılında yaptıkları bir araştırmada, aç ya da tok olmaları dışında bütün koşulları eşitlenmiş kolej öğrencilerine, ne olduğu açık seçik anlaşılmayan resimler göstermişlerdir. Aç katılımcılar hamburger ya da sandviç resmi gördüklerini söylerken, tok katılımcılar çayırlık, ağaç ve park resmi gördüklerini belirtmişlerdir. Dolayısıyla araştırmadan, insanların algılarını gereksinimleri doğrultusunda şekillendirdiği sonucu çıkmıştır.

Bu araştırmaya istinaden kitle iletişim araçlarına bakıldığında, herkesin işe gitmek için hazırlandığı erken saatlerde bilimle alakalı yayınlar yapılmaması ya da fakir yörelere seslenen televizyon programlarına pahalı elbise reklamları sıkıştırılmaması gerektiğini söyleyebiliriz.

Bir de Nelson Goodman’ın 1947’de yaptığı bir araştırma var. Goodman, algılarımızın tek bir uyarının etkisiyle oluşmadığını; eş zamanlı olarak birçok uyarıyı algıladığımızı ve zihnimizde her seferinde örgün bir uyarılar bileşkesi oluştuğunu ortaya koymuştur.

Örneğin kız lisesinde okuyan Ayşe, okuldan eve dönerken sokakta karşılaştığı kızların çoğunu algılamayacaktır. Zira beyni artık genç kız görmeyi kanıksamıştır. Fakat bu kızlara mini etek giydirirseniz, ana uyarının apaçık bir kodlaması olacak, Ayşe bu mini etekli kızları algılayacak ve dikkatle inceleyecektir.

Algıladıklarımız ile aramızdaki yakınlığın derecesi de önemli bir faktördür çoğu zaman.

İletişimde alımlama süreci

Yeni ev alan beyaz bir Amerikalı düşünelim. Bu Amerikalı, siyahilere ön yargı beslemeyen ve ırkçı diyemeyeceğimiz birisi olsun. Ancak yeni taşındığı sokağa, bir süre sonra siyahi bir aile yerleşiyor. Bu nedenle sokaktaki evlerin piyasa değeri aniden düşüyor. İşte o noktadan sonra, Amerikalı adam ırkçı düşünceler beslemeye başlıyor ve hatta düşüncelerini eyleme geçiriyor. Bu konuyla ilgili pek çok sosyolojik araştırma mevcuttur.

Benzer şekilde, siyahi karşıtı olmayan bir adam, kızının bir siyahi ile evlenmeye kalkıştığını duyarsa, aynı sonuç ortaya çıkabilir.

“Beyaz yakalı” bir beyazın siyahi karşıtı olmaması, doğru olan ve onun hayatını kolaylaştıran tutumdur. Ancak bu tutum, henüz eylemle sınanmadıysa değişimlere gebe olabilir. Bu kişi gerçekten liberal biri midir, yoksa ırkçı mı? Bilemeyiz. Eğer kızı, siyahi bir adam ile evlenmeye kalkarsa, hem iş arkadaşlarının hem de toplumun gözünde itibarsızlaşacağından korkabilir ve bunun sonucunda siyahilere karşı ansızın radikalleşebilir.

Radikalleşmesi ise, o zamana kadar kendini bir oranda uzak tuttuğu orta sınıfın genel geçer dünya görüşü yönünde olacaktır. Çünkü “beyaz yakalı” arkadaşları ile birlikte oldukları iş hayatı, genel hayatının yalnızca bir bölümüdür. Nitekim şehir kulübüne üye olmak veya evini satmak istediğinde, hesap vermek zorunda olduğu insanlar iş yerindeki arkadaşları değil, o ana dek tanışmadığı milyonlarca orta sınıf üyesi beyaz Amerikalılardır.

Özetle, insanların düşünceleri, içinde bulundukları ortamdaki uyarıların algılanması ile oluşur. Uyarıların algılanıp algılanmayacağı, algılandıklarında ise nasıl yanıtlanacakları tamamen duyumsal yapımıza bağlıdır.

Bu içerik hakkında ne düşünüyorsunuz?

Avatar

Akademi Komisyonu tarafından oluşturuldu

Akademiye ait bilgi niteliğinde olan tüm içerikler Akademi Komisyonu tarafından özenle hazırlanarak, 'Akademi' kategorisi adı altında arşivlenmektedir.

Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Loading…

0

Medya terör ilişkisi: Yayın yasakları ve toplumsal duyarsızlaşma

Köpek korkusu neden olur? Üniversiteliler yanıtladı!